Denklemli Miktar Geçiş Soruları ve Çözümleri

Sayısal dersler de başarılı olmanın yollarından bir tanesi de soruları ve çözümlerini incelemektir. Buna istinaden hazırlamış olduğumuz Denklemli Miktar Geçiş Soruları ve Çözümleri konusunu inceleyebilirsiniz.

Denklemli Miktar Geçiş Sorularını çözerken mol kavramı ve denklem katsayılarının yorumu konularından faydalanacağız.

Soruları çözerken aşağıdaki işlem sırasından faydalanırız.

• Soruda denklem verilmemişse denklem yazılır ve denkleştirilir veya denklem varsa denk oluolup olmadığı kontrol edilir denk değilse denkleştirilir.
• Denklemli miktar problemlerinde soruda miktarı verilen maddenin mol sayısı bulunur.
• Denklem katsayıları kullanılarak denklemdeki bütün maddelerin mol sayıları bulunur.
• Sorulan maddenin mol sayısından istenen miktara geçiş yapılır.

1. 3mol C2H6 bileşğinin yeterince O2 gazı ile tepkimesinden kaç gram CO2 oluşur? (C:12 O:16)

Çözüm;

Soruyu çözebilmek için kimyasal denklem yazılır ve denkleştirilir.

Soruda verilen maddeler Hidrokarbonun yanması reaksiyoru olduğu için şu bilgiyi bilmemiz gerekir. Yapısında  C,H veya C,H,O bulunan bileşikler O2 ile reaksiyona girerse CO2 ve H2O oluşur.

Denklem yazılır.

C2H6     +    O2  —–> CO2    +  H2O

Denklemi denkleştiririz.

C2H6     +    3O2  —–> 2CO2    + 3 H2O

Bulduğumuz katsayılar mol sayısıdır. Soruda verilen mol sayısı ile denklemdeki mol sayısı arasındaki kata bakılır. Denklemdeki diğer maddelerin aynı katı alınarak reaksiyon sorucunda diğer maddelerin mol sayıları bulunur.

C2H6        +       3O2      —->    2CO2       +     3 H2O

1mol                  3mol                 2mol                 3mol

3kat*1mol    3kat*3mol        3kat* 2mol        3kat*3mol

3mol               9mol                  6mol                  9mol

Soruda bizden oluşan CO2 nin kütlesi isteniyor.

1mol CO2             44 gram ise

6 mol CO2           x gram dır

___________________

x=264 gram CO2 Oluşur.

2.

3. C(k) + O2(g) —->CO2 (g)

Yukarıda verilen C’ nun yanma tepkimesine göre 18 g karbonun(C) tamamen yanması sonucu kaç gram CO2 gazı oluşur? (C:12g/mol O:16g/mol)

A)11 g    B)22 g   C) 33 g   D) 66 g    E) 44 g

Çözüm;

Soruyu çözebilmek için reaksiyonu denkleştirmek gerek.

C(k) +1/2 O2(g) —->CO2 (g)

12 gram C reaksiyona girerken       44 g CO2 oluşuyrsa

18 gram C reaksşyona girerken       x gram CO2 oluşur.

______________________________

x= 66 gram CO2 oluşur.

4. 2Al(k) + 6HCl(suda) —–> 2AlCl3(suda) + 3H2(g)

Yukarıdaki tepkimeye göre 5,4 gram Al katısının tamamen tepkimeye girmesi sonucu açığa çıkan H2 gazı kaç gramdır? (Al = 27 g/mol, H = 1 g/mol)

Çözüm:

Öncelikle soruda verilen miktardan ilgili maddenin molünü bulalım.
Al’nin mol sayısını bulalım:

n = m / Ma = 5,4 / 27 = 0,2 mol Al

Denklem katsayılarından H2’nin mol sayısına geçelim:

2Al(k) + 6HCl(suda) —–> 2AlCl3(suda) + 3H2(g)

2mol       6mol                        2mol                     3mol

Denkleme göre 2 mol Al harcandığında 3 mol H2 oluşur.

2mol Al den                     3 mol H2 oluşursa

0,2mol Al den                xmol H2 oluşur

__________________________

x=0,3 mol H2 oluşur

H2’nin kütlesini hesaplayalım:

Ma(H2) = 2 x 1 = 2 g/mol

Mol formülünde verilenleri yerine koyarsak

n= m/Ma

m = n x Ma = 0,3 x 2 = 0,6 gram H2

5.

CaCO3(k) -> CaO(k) + CO2(g)

Kalsiyum karbonatın (CaCO3) ısıtılarak ayrışması tepkimesinde 0,5 mol CO2 gazı elde ediliyor. Buna göre tepkimede ayrışan CaCO3 kaç gramdır ve açığa çıkan CO2 gazı N.K.’da kaç litre hacim kaplar? (Ca = 40, C = 12, O = 16 g/mol)

Çözüm;

Öncelikle reaksiyon denk mi kontrol ederiz.

Reaksiyon denk.

Katsayı ilişkilerine bakarız.

CaCO3(k) -> CaO(k) + CO2(g)

1mol               1mol         1mol

CO2 den 0,5 mol oluşuyorsa denklem katsayıları eşit olduğu için CaCO3 ten de 0,5 mol harcanır.

CaCO3’ın kütlesini bulalım:

• Ma(CaCO3) = 40 + 12 + (3 x 16) = 100 g/mol

1 mol CaCO3                       100 gram ise

0,5 mol CaCO3                   x gramdır

________________________

x= 50 gram CaCO3

CO2 gazının N.K.’daki hacmini bulalım:

N.K.’da 1 mol gaz 22,4 L hacim kaplar.

1 mol gaz                                22,4 L hacim kaplarsa

0,5 mol CO2 gazı                    x L hacim kaplar

___________________________

x=11,2 L hacim kaplar.

6. C3H8(g) + 5O2(g) -> 3CO2(g) + 4H2O(s)

Yukarıdaki tepkimeye göre Avogadro sayısı kadar C3H8 gazı yeterli O2 ile tamamen yandığında kaç mol H2O oluşur ve tepkime için kaç gram O2 gazı harcanır? (O = 16 g/mol)

Çözüm;

Avogadro sayısı kadar C3H8 gazının yanması demek; 1mol C3H8 gazının yanması demektir.

O halde Harcanan C3H8 miktarı: 1 mol C3H8’dir.

C3H8(g) + 5O2(g) -> 3CO2(g) + 4H2O(s)

1mol            5 mol         3 mol          4mol

Oluşan H2O mol sayısı:

Katsayılara göre: 1 mol C3H8 yandığında 4 mol H2O oluşur.

Cevap: 4 mol H2O

Harcanan O2’nin kütlesi:

Katsayılara göre: 1 mol C3H8 için 5 mol O2 harcanır.

O2 gazının mol kütlesi =O2 = 2.O =  2 x 16 = 32 g/mol

1mol O2                    32 gr ise

5 mol O2                      X

__________________________

x= 160 gram O2