Başlığımızdan da anlaşılacağı üzere sizlere Kimyasal Tepkimelerde Denge Soruları ve Çözümleri ile ilgili bilgiler sunuyoruz. Konuyu incelemeye başlamadan önce isterseniz Kimyasal reaksiyonlarda denge soruları pdf olarak indirip çözebilirsiniz.
Kimyasal reaksiyonlarda denge sorularına geçmeden Denge sabiti nasıl hesaplanır? konu ile kısa bir ipucu verelim.
Denge Sabiti;
xX(g) + yY(g) <———-> zZ(g) + tT(g)
Denge anında; ileri tepkime hızı, geri tepkime hızına eşittir. (rileri = rgeri)
rileri = kileri .[X]x.[Y]y
rgeri =kgeri .[Z]z.[T]t
rileri = rgeri
kileri .[X]x.[Y]y = kgeri .[Z]z.[T]t
kileri /kgeri =[X]x.[Y]y / [Z]z.[T]t
Kc = kileri /kgeri =[X]x.[Y]y / [Z]z.[T]t
Kc = [Ürünler]/[Girenler]
Kc = Derişimler cinsinden denge sabiti
Denge sabiti hesaplanırken yazılan denge bağıntılarına saf katılar ve sıvılar yazılmaz. Gaz fazındaki(g) ve suda çözünmüş halde(suda/aq) bulunan maddeler yazılır.
1. Aşağıdaki denge tepkimelerinden hangisinin denge bağıntısı (Kc yanlış yazılmıştır?
A) CO(g)+ 1/2O2(g) <——> CO2(g) Kc= [CO2]/([CO2].[O2]1/2 )
B) C(k) + CO2(g) <——> 2CO(g) Kc= [CO]2 /([CO2].[C] )
Çözüm;
Saf katılar ve saf sıvılar denge bağıntısına yazılmazlar (derişimleri sabit kabul edilir). B seçeneğindeki tepkimede C(k) katı haldedir ve denge bağıntısında yer almamalıdır. Doğru bağıntı Kc = [CO]2 / [CO2] olmalıdır.
2. 1 litrelik kapalı bir kaba 0,4 mol N₂ ve 0,6 mol H₂ gazları konuluyor.
N₂(g) + 3H₂(g) ⇌ 2NH₃(g)
Tepkime dengeye ulaştığında kapta 0,2 mol NH₃ gazı bulunduğu tespit ediliyor.
Buna göre, bu sıcaklıkta tepkimenin derişimler cinsinden denge sabiti (Kc) kaçtır?
Çözüm;
Dengede 0,2 mol NH3 (0,2 M) bulunduğu belirtilmiştir:
2x = 0,2 ise x = 0,1 M
Buna göre denge anındaki maddelerin derişimleri:
Denge Sabitinin (Kc) Hesaplanması
Bulduğumuz değerleri Denge bağıntısında derişimleri yerine yazalım:
Kc = [NH₃]² / ([N₂] · [H₂]³)
Kc = (0,2)² / [ (0,3) · (0,3)³ ]
Kc = (4 · 10⁻²) / [ (3 · 10⁻¹) · (27 · 10⁻⁴) ]
Kc = (4 · 10⁻²) / (81 · 10⁻⁵) = 4000 / 81 ≈ 49,38
3.
Çözüm;
Öncelikle maddelerin Derişimleri bulunur.
Kap hacmi 1 L olduğundan, maddelerin mol sayıları doğrudan molar derişimlerine (M = n / V) eşittir:
[X] = 0,4 M
[Y2] = 0,2 M
[XY] = 0,8 M
Denge sabiti bağıntısı yazılır ve bulduğumuz derişim değerleri formülde yerine konur:
Kc = [XY]2 / ([X]2 * [Y2])
Bulduğumuz değerler denklemde yerine yazıldığında:
Kc = (0,8)2 / ((0,4)2 * 0,2) = 0,64 / (0,16 * 0,2) = 0,64 / 0,032 = 20 Cevap: 20 çıkar.
4. Sabit hacimli kapalı bir kapta gerçekleşen,
N2(g) + 3H2(g) <-> 2NH3(g)
tepkimesi dengedeyken gazların kısmi basınçları sırasıyla; P(N2) = 2 atm, P(H2) = 1 atm, P(NH3) = 4 atm’dir. Buna göre, bu tepkimenin kısmi basınçlar türünden denge sabiti (Kp) kaçtır?
Çözüm:
N2(g) + 3H2(g) <-> 2NH3(g)
Kp= (Ürünlerin kısmi basıncı)/(Girenlerin kısmi basıncı)
Kp bağıntısını yazalım: Kp = (PNH3)2 / (PN2 * (PH2 )3)
Verilen değerleri formülde yerine koyalım: Kp = (4)2 / (2 * (1)3) = 16 / (2 * 1) = 16 / 2 = 8
Cevap: 8
5. 2 L’lik kapalı bir kapta gerçekleştirilen,
CaCO3(k) <-> CaO(k) + CO2(g)
tepkimesi dengeye ulaştığında kapta katı halde 0,2 mol CaO ve gaz halinde 0,4 mol CO2 bulunduğu saptanıyor.
Buna göre, bu sıcaklıkta Kc kaçtır?
Çözüm:
Saf katılar ve saf sıvılar denge bağıntısına yazılmaz. Denklemlerde (g), (suda) ve (aq) ifadeleri varsa denge bağıntısında yazılır.
Bu nedenle kapta bulunan CaCO3(k) ve CaO(k) maddeleri Kc ifadesinde yer almayacaktır. Denge sabiti yalnızca CO2 gazına bağlıdır.
Ohalde CO2 gazının derişimini hesaplayalım:
[CO2] = n / V = 0,4 mol / 2 L = 0,2 M
Kc bağıntısını yazalım:
Kc = [CO2] = 0,2
Cevap: 0,2 çıkar
6. C(k) + CO2(g) <-> 2CO(g)
tepkimesinin belirli bir sıcaklıkta derişimler türünden denge sabiti Kc = 0,5’tir.
Aynı sıcaklıkta bu tepkimenin kısmi basınçlar türünden denge sabiti Kp = 11,2 olduğuna göre, sistemin mutlak sıcaklığı (T) kaç Kelvin’dir? (R = 22,4 / 273 Latm / (molK))
Çözüm:
Kp ile Kc arasındaki formülü yazalım:
Kp = Kc * (R * T)∆n
∆n değerini hesaplayalım:
∆n = n(ürün, gaz) – n(giren, gaz) = 2 – 1 = 1
Soruda verilenleri formülde yerine koyup T’ yi hesaplayalım:
11,2 = 0,5 * (22,4 / 273 * T)1
Gerekli matematiksel işlemleri yapalım:
11,2 / 0,5 = 22,4 / 273 * T
22,4 = 22,4 / 273 * T
T = 273 K
Cevap: 273 K çıkar.
7. Kapalı, sabit hacimli bir kapta gerçekleşen,
N2O4(g) (renksiz) + ısı <-> 2NO2(g) (kahverengi)
tepkimesi denge halindedir.
Bu dengedeki sisteme yapılan bir işlem sonucunda kaptaki gaz karışımının renginin açıldığı gözlenmiştir.
Buna göre, kaba uygulanan bu işlem aşağıdakilerden hangisi olabilir?
A) Sabit sıcaklıkta ortama ek N2O4 gazı eklemek
B) Sıcaklığı düşürmek (sistemi soğutmak)
C) Sabit sıcaklıkta kabın hacmini artırmak
D) Ortama uygun bir katalizör ilave etmek
E) Sistemin sıcaklığını artırmak
Çözüm;
Tepkimede N2O4 gazı renksiz, NO2 gazı ise kahverengidir.
Kaptaki rengin açılması, ortamdaki NO2 gazının derişiminin (miktarının) azalması anlamına gelir.
Ohalde ortamdaki NO2 derişiminin azalması için denge tepkimesinin girenler (sol) yönüne kayması gerekir.
Le Chatelier Prensibi ile Etkiyi İnceleme:
Verilen tepkime endotermiktir (ısı girenler tarafındadır).
Dengenin girenler yönüne kayması ve ısının azalan yönü desteklemesi için sistemin ısısının azaltılması, yani sıcaklığın düşürülmesi gerekir.
Diğer Seçeneklerin İncelenmesi:
A seçeneği: N2O4 eklenirse denge ürünlere (sağa) kayar, NO2 artar ve renk koyulaşır.
C seçeneği: Hacim artırılırsa basınç azalır, sistem mol sayısının çok olduğu ürünler yönüne (sağa) kayar, renk koyulaşır.
E seçeneği: Sıcaklık artırılırsa denge sağa kayar, renk koyulaşır.
Cevap: B
Eki 20 2026
Kimyasal Tepkimelerde Denge Soruları ve Çözümleri
Başlığımızdan da anlaşılacağı üzere sizlere Kimyasal Tepkimelerde Denge Soruları ve Çözümleri ile ilgili bilgiler sunuyoruz. Konuyu incelemeye başlamadan önce isterseniz Kimyasal reaksiyonlarda denge soruları pdf olarak indirip çözebilirsiniz.
Kimyasal reaksiyonlarda denge sorularına geçmeden Denge sabiti nasıl hesaplanır? konu ile kısa bir ipucu verelim.
Denge Sabiti;
xX(g) + yY(g) <———-> zZ(g) + tT(g)
Denge anında; ileri tepkime hızı, geri tepkime hızına eşittir. (rileri = rgeri)
rileri = kileri .[X]x.[Y]y
rgeri =kgeri .[Z]z.[T]t
rileri = rgeri
kileri .[X]x.[Y]y = kgeri .[Z]z.[T]t
kileri /kgeri =[X]x.[Y]y / [Z]z.[T]t
Kc = kileri /kgeri =[X]x.[Y]y / [Z]z.[T]t
Kc = [Ürünler]/[Girenler]
Kc = Derişimler cinsinden denge sabiti
Denge sabiti hesaplanırken yazılan denge bağıntılarına saf katılar ve sıvılar yazılmaz. Gaz fazındaki(g) ve suda çözünmüş halde(suda/aq) bulunan maddeler yazılır.
1. Aşağıdaki denge tepkimelerinden hangisinin denge bağıntısı (Kc yanlış yazılmıştır?
A) CO(g)+ 1/2O2(g) <——> CO2(g) Kc= [CO2]/([CO2].[O2]1/2 )
B) C(k) + CO2(g) <——> 2CO(g) Kc= [CO]2 /([CO2].[C] )
Çözüm;
Saf katılar ve saf sıvılar denge bağıntısına yazılmazlar (derişimleri sabit kabul edilir). B seçeneğindeki tepkimede C(k) katı haldedir ve denge bağıntısında yer almamalıdır. Doğru bağıntı Kc = [CO]2 / [CO2] olmalıdır.
2. 1 litrelik kapalı bir kaba 0,4 mol N₂ ve 0,6 mol H₂ gazları konuluyor.
N₂(g) + 3H₂(g) ⇌ 2NH₃(g)
Tepkime dengeye ulaştığında kapta 0,2 mol NH₃ gazı bulunduğu tespit ediliyor.
Buna göre, bu sıcaklıkta tepkimenin derişimler cinsinden denge sabiti (Kc) kaçtır?
Çözüm;
Dengede 0,2 mol NH3 (0,2 M) bulunduğu belirtilmiştir:
2x = 0,2 ise x = 0,1 M
Buna göre denge anındaki maddelerin derişimleri:
[NH₃] = 0,2 M
[N₂] = 0,4 – 0,1 = 0,3 M
[H₂] = 0,6 – 3(0,1) = 0,3 M
Denge Sabitinin (Kc) Hesaplanması
Bulduğumuz değerleri Denge bağıntısında derişimleri yerine yazalım:
Kc = [NH₃]² / ([N₂] · [H₂]³)
Kc = (0,2)² / [ (0,3) · (0,3)³ ]
Kc = (4 · 10⁻²) / [ (3 · 10⁻¹) · (27 · 10⁻⁴) ]
Kc = (4 · 10⁻²) / (81 · 10⁻⁵) = 4000 / 81 ≈ 49,38
3.
Çözüm;
Öncelikle maddelerin Derişimleri bulunur.
Kap hacmi 1 L olduğundan, maddelerin mol sayıları doğrudan molar derişimlerine (M = n / V) eşittir:
[X] = 0,4 M
[Y2] = 0,2 M
[XY] = 0,8 M
Denge sabiti bağıntısı yazılır ve bulduğumuz derişim değerleri formülde yerine konur:
Kc = [XY]2 / ([X]2 * [Y2])
Bulduğumuz değerler denklemde yerine yazıldığında:
Kc = (0,8)2 / ((0,4)2 * 0,2) = 0,64 / (0,16 * 0,2) = 0,64 / 0,032 = 20 Cevap: 20 çıkar.
4. Sabit hacimli kapalı bir kapta gerçekleşen,
N2(g) + 3H2(g) <-> 2NH3(g)
tepkimesi dengedeyken gazların kısmi basınçları sırasıyla; P(N2) = 2 atm, P(H2) = 1 atm, P(NH3) = 4 atm’dir. Buna göre, bu tepkimenin kısmi basınçlar türünden denge sabiti (Kp) kaçtır?
Çözüm:
N2(g) + 3H2(g) <-> 2NH3(g)
Kp= (Ürünlerin kısmi basıncı)/(Girenlerin kısmi basıncı)
Kp bağıntısını yazalım: Kp = (PNH3)2 / (PN2 * (PH2 )3)
Verilen değerleri formülde yerine koyalım: Kp = (4)2 / (2 * (1)3) = 16 / (2 * 1) = 16 / 2 = 8
Cevap: 8
5. 2 L’lik kapalı bir kapta gerçekleştirilen,
CaCO3(k) <-> CaO(k) + CO2(g)
tepkimesi dengeye ulaştığında kapta katı halde 0,2 mol CaO ve gaz halinde 0,4 mol CO2 bulunduğu saptanıyor.
Buna göre, bu sıcaklıkta Kc kaçtır?
Çözüm:
Saf katılar ve saf sıvılar denge bağıntısına yazılmaz. Denklemlerde (g), (suda) ve (aq) ifadeleri varsa denge bağıntısında yazılır.
Bu nedenle kapta bulunan CaCO3(k) ve CaO(k) maddeleri Kc ifadesinde yer almayacaktır. Denge sabiti yalnızca CO2 gazına bağlıdır.
Ohalde CO2 gazının derişimini hesaplayalım:
[CO2] = n / V = 0,4 mol / 2 L = 0,2 M
Kc bağıntısını yazalım:
Kc = [CO2] = 0,2
Cevap: 0,2 çıkar
6. C(k) + CO2(g) <-> 2CO(g)
tepkimesinin belirli bir sıcaklıkta derişimler türünden denge sabiti Kc = 0,5’tir.
Aynı sıcaklıkta bu tepkimenin kısmi basınçlar türünden denge sabiti Kp = 11,2 olduğuna göre, sistemin mutlak sıcaklığı (T) kaç Kelvin’dir? (R = 22,4 / 273 Latm / (molK))
Çözüm:
Kp ile Kc arasındaki formülü yazalım:
Kp = Kc * (R * T)∆n
∆n değerini hesaplayalım:
∆n = n(ürün, gaz) – n(giren, gaz) = 2 – 1 = 1
Soruda verilenleri formülde yerine koyup T’ yi hesaplayalım:
11,2 = 0,5 * (22,4 / 273 * T)1
Gerekli matematiksel işlemleri yapalım:
11,2 / 0,5 = 22,4 / 273 * T
22,4 = 22,4 / 273 * T
T = 273 K
Cevap: 273 K çıkar.
7. Kapalı, sabit hacimli bir kapta gerçekleşen,
N2O4(g) (renksiz) + ısı <-> 2NO2(g) (kahverengi)
tepkimesi denge halindedir.
Bu dengedeki sisteme yapılan bir işlem sonucunda kaptaki gaz karışımının renginin açıldığı gözlenmiştir.
Buna göre, kaba uygulanan bu işlem aşağıdakilerden hangisi olabilir?
A) Sabit sıcaklıkta ortama ek N2O4 gazı eklemek
B) Sıcaklığı düşürmek (sistemi soğutmak)
C) Sabit sıcaklıkta kabın hacmini artırmak
D) Ortama uygun bir katalizör ilave etmek
E) Sistemin sıcaklığını artırmak
Çözüm;
Tepkimede N2O4 gazı renksiz, NO2 gazı ise kahverengidir.
Kaptaki rengin açılması, ortamdaki NO2 gazının derişiminin (miktarının) azalması anlamına gelir.
Ohalde ortamdaki NO2 derişiminin azalması için denge tepkimesinin girenler (sol) yönüne kayması gerekir.
Le Chatelier Prensibi ile Etkiyi İnceleme:
Verilen tepkime endotermiktir (ısı girenler tarafındadır).
Dengenin girenler yönüne kayması ve ısının azalan yönü desteklemesi için sistemin ısısının azaltılması, yani sıcaklığın düşürülmesi gerekir.
Diğer Seçeneklerin İncelenmesi:
A seçeneği: N2O4 eklenirse denge ürünlere (sağa) kayar, NO2 artar ve renk koyulaşır.
C seçeneği: Hacim artırılırsa basınç azalır, sistem mol sayısının çok olduğu ürünler yönüne (sağa) kayar, renk koyulaşır.
E seçeneği: Sıcaklık artırılırsa denge sağa kayar, renk koyulaşır.
Cevap: B
By kimyali • Konu Anlatımı, Soru Bankası 0