Eyl 15 2025
Kuvvetli Asit ve Bazlarda pH-pOH
Kuvvetli asit ve bazlar suda tamamen iyonlaştıklarından çözeltinin derişiminden H+ ve OH– iyonlarının derişimi iyonlaşma denklemi yardımıyla bulunabilir. Kuvvetli Asit ve Bazlarda pH-pOH hesaplamada aşağıdaki formülleri kullanacağız.
Kuvvetli Asitler
Kuvvetli asitler suda çözündüklerinde tamamen iyonlaşarak ortama H+ iyonları verirler. Kuvvetli asitlere örnek verecek olursak; HCl, HBr, HI, HNO₃, HClO₄ ve H₂SO₄
Kuvvetli Asitlerin iyonlaşma denklemi
HCl(aq) ⇌ H+(aq) + Cl–(aq)
H₂SO₄(aq) ⇌ 2H+(aq) + SO₄-2(aq)
pH Hesabı
pH değeri ise aşağıdaki formülle hesaplanır.
pH = -log[H⁺]
Kısaca soruda kuvvetli asit varsa pH hesaplanır.
Örnek; 0,001 M HCl çözeltisinin pH değerini hesaplayınız.
Çözüm;
Soruya baktığımızda verilen madde kuvvetli asit olan HCl nin iyonlaşma denklemini yazarak H+ nın molar derişimini buluruz.H+ nın molar derişimini bulduktan sonra pH değerini pH = -log[H⁺] eşitliğinden buluruz.
HCl(aq) ⇌ H+(aq) + Cl–(aq)
10-3M 10-3M 10-3M
pH = -log[H⁺]
pH=-log[10-3]
pH=3 çıkar
Kuvvetli Bazlar
Kuvvetli bazlar suda çözündüklerinde tamamen iyonlaşarak ortama OH– iyonları verirler. Kuvvetli bazlara örnek verecek olursak; NaOH, KOH, Ca(OH)₂, Ba(OH)₂, LiOH
Kuvvetli Bazların iyonlaşma denklemi
NaOH(aq) ⇌ Na+(aq) + OH–(aq)
Ca(OH)₂(aq) ⇌ Ca+2(aq) + 2OH–(aq)
pOH Hesabı
pOH değeri ise aşağıdaki formülle hesaplanır.
pOH = -log[OH⁻]
Kısaca soruda kuvvetli baz varsa pOH hesaplanır.
pH ve pOH arasındaki ilişki:
pH + pOH = 14
Örnek; 0,0005M Ca(OH)2 çözeltisinin pOH değerini hesaplayınız.
Çözüm;
Soruya baktığımızda verilen madde kuvvetli baz olan Ca(OH)2 nin iyonlaşma denklemini yazarak OH– nin molar derişimini buluruz.OH– nin molar derişimini bulduktan sonra pOH değerini pOH = -log[OH–] eşitliğinden buluruz.
Ca(OH)2(aq) ⇌ Ca+2(aq) + 2OH–(aq)
XMolar XM 2XM
5.10-4M 5.10-4M 2*5.10-4M =10-3M
pOH = -log[OH⁻]
pOH = -log[10-3]
pOH= 3 çıkar.
pH + pOH = 14 olduğunu biliyoruz. Bu çözeltinin pH ı;
pH + pOH = 14
pH+3= 14
pH=11 çıkar
Kuvvetli Asit ve Bazlarda pH-pOH Soruları ve Çözümleri
1. pH değeri 3 olan 4 litrelik çözeltideki H⁺ iyonunun mol sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
A) 0.004 B) 0.024 C) 0.048 D) 0.1 E) 0.02
Çözüm;
pH = -log[H⁺] formülünden yola çıkarak, [H⁺] değerini buluruz. Daha sonra M=n/V formülünde bulduğumuz ve soruda verilen hacmi yerine koyarak cavaba ulaşırız.
pH = -log[H⁺]
3 = -log[H⁺]
10-3 = [H⁺]
Yani, [H⁺] = 0.001 mol/L çıkar.
Soruda hacim 4L verilmiş. H+ nin derişimini 0,001 mol/L bulmuştuk.
M=n/V
10-3 = n/4
n= 4.10-3 mol çıkar.
n=0,004 mol çıkar. Cevap A
2. pOH değeri 11 olan 2 litrelik çözeltideki H⁺ iyonunun mol sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
A) 0.02 B) 0.04 C) 0.1 D) 0.002 E) 0.08
Çözüm;
Soruda;
pOH = 11
Çözeltinin hacmi = 2 L olarak verilmiş. Çözeltideki H⁺ iyonunun mol sayısı isteniyor.
pH + pOH = 14 eşitliğinden pH değerini buluruz.
pH + 11= 14
pH=3 çıkar.
pH = -log[H⁺]
3 = -log[H⁺]
[H⁺]= 10-3 molar çıkar.
Soruda hacim 2L verilmiş. H+ nin derişimini 0,001 mol/L bulmuştuk. Molarite formulunu kullanarak mol sayısını hesaplarız.
M=n/V
10-3 =n/2
n=2.10-3 = 0,002 çıkar. Cevap D
3.
0.005 M H₂SO₄ sulu çözeltisinin pH değeri aşağıdakilerden hangisidir?
A) 2 B) 3 C) 4 D) 1 E) 5
Çözüm;
H2SO4 ün iyonlaşma denklemini yazarız. Çözeitinin derişiminden H⁺ iyonunun derişimini buluruz.
H₂SO₄(aq) ⇌ 2H+(aq) + SO₄-2(aq)
5.10-3 2*5.10-3 =10-2 M
[H⁺]=10-2 M çıkar.
pH = -log[H⁺]
pH = -log10-2
pH=2 çıkar. Cevap A
4.
10⁻4 M HCl çözeltisinin pOH değeri aşağıdakilerden hangisidir?
A) 7 B) 6 C) 8 D) 9 E) 10
Çözüm;
HCl’nın iyonlaşma denklemi yazılır.
HCl(aq) ⇌ H+(aq) + Cl–(aq)
İyonlaşma denkleminden HCl ve H+ nın katsayıları eşit olduğu için H+ nın derişimi = HCl nin derişiminedir.
[H⁺]=10⁻4
pH = -log[H⁺]
pH= -log[10⁻4]
pH= 4 çıkar.
pH + pOH = 14 özellik
4 + pOH = 14
pOH=10 çıkar. Cevap E
5.
10-10 M NaOH sulu çözeltisinin pH değeri aşağıdakilerden hangisidir?
A) 1 B) 2 C) 4 D) 10 E) 14
Çözüm;
NaOH baz olduğu için öncelikle pOH değerini buluruz. Burada pratik olarak bakarsak OH sayısı bir tane dolaysıyla NaOH ın derişimi OH- nin derişimi bir birine eşittir.
[OH⁻]= 10-10
pOH = -log[OH⁻]
pOH = -log[10-10]
pOH=10 dur.
pH + pOH = 14 özellik
pH + 10 = 14
pH=4çıkar. Cevap C
6.
pOH değeri 10 olan 1 litrelik çözeltideki H⁺ iyonunun mol sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
A) 0.01 B) 0.02 C) 0.03 D) 0.004 E) 0.0001
Çözüm;
pH + pOH = 14 özellik
pH + 10 = 14
pH=4 çıkar.
pH = -log[H⁺] –>[H⁺]= 10-pH
[H⁺]= 10-pH
[H⁺]=10-4
M=n/V
10-4 = n/1
n=10-4 mol çıkar. Cevap E




Eyl 15 2025
Kütlenin Korunumu Kanunu Soruları ve Çözümleri
Sayısal dersler de başarılı olmanın yollarından bir tanesi de soruları ve çözümlerini incelemektir.
Buna istinaden hazırlamış olduğumuz Kütlenin Korunumu Kanunu Soruları ve Çözümleri ni inceleyebilirsiniz.
Kimyasal hesaplamalar konusunda çokça faydalanacağımız konulardan biriside kimyanın temel kanunları dır.
Kimyanın temel kanunları;
1. Kütlenin korunumu kanunu
2. Sabit oranlar kanunu
3. Katlı oranlar kanunu
1.
10 gram A ve 15 gram B maddesi reaksiyona girerek C maddesini oluşturuyor. Kapta artan madde olmadığına göre reaksiyon sonucunda kaç gram C maddesi oluşur?
A)10 B)15 C)20 D)25 E) 30
Çözüm;
Kütlenin Korunumu Kanunu = Reaksiyonlara giren maddelerin kütleleri toplamı reaksiyon sonucu oluşan maddelerin kütleleri toplamına eşittir.
Kimyasal denklemlerde ———-> işaretinin sol tarafında girenler, sağ tarafında ise ürünler bulunmaktadır.
A + B ——-> C
10 15 ?
mA + mB= mC olmalı
10+15 = mC
mC= 25 gram C oluşur. Cevap D dir.
2.
15,8 gram A ve 22,2 gram B maddesi reaksiyona girerek C maddesini oluşturuyor. Kapta artan madde olmadığına göre reaksiyon sonucunda kaç gram C maddesi oluşur?
A)15,8 B) 31,6 C)38 D)44,4 E)50
Çözüm;
Soruyu okuduğumuz da kimyasal denklemi yazabiliyor olmamız gerekli. Kimyasal denklem yazılınca artık soruda verilen miktarları ilgili maddelerin altına yazıp Girenlerin kütleleri toplamını ürünlerin kütleleri toplamına eşitlemek gerekir.
A + B ——-> C
15,8 22,2 ?
mA + mB= mC olmalı
15,8 + 22,2 =mC
mC= 38 gram Cevap C
3.
20 gram A ve 36 gram artansız olarak reaksiyona girdiğinde 12 gram C ve bir miktar D maddesini oluşturuyor. Buna göre oluşan D maddesinin kütlesi kaç gramdır?
A)15 B) 30 C)34 D)44 E)56
Çözüm;
Soruda reaksiyona girenleri ve ürünleri belirtmiş. O halde kimyasal denklemi yazabiliriz.
A + B ——-> C + D
20 36 12 ?
mA + mB= mC + mD olmalı
20 +36 = 12 + mD
mD= 44 Cevap D dir.
4.
A + B ——-> C + D reaksiyonuna göre 30 gram A maddesi ile yeteri kadar B maddesi reaksiyona girerek 80 gram ürün oluşmaktadır. Buna göre reaksiyona giren B maddesi kaç gramdır?
A)15 B) 30 C)38 D)44 E)50
Çözüm;
Soruda C ve D nin kütlesi verilmemiş ikisinin toplamı verilmiş. O halde A ve B nin kütleleri toplamı 80 gram olmalı
A + B ——-> C + D
20 36 ——–80gr——-
mA + mB= 80
30 + mB= 80
mB= 50 gram çıkar. Cevap E
5.
A + B ——-> C + D reaksiyonuna göre 50 gram A maddesinin tamamı 40 gram B ile reaksiyona girdiği zaman 20 gram D maddesi oluşmaktadır. Tepkimenin gerçekleştiği kapta artan madde yoksa kaç gram C oluşur.
A) 70 B) 60 C) 50 D)40 E)30
Çözüm;
A + B ——-> C + D
50 40 ? 20
mA + mB= mC + mD olmalı
50 + 40 = mC + 20
mC= 70 cevap A
6.
Z——-> X + Y reaksiyonuna göre 85 gram Z maddesi ayrışarak 15 gram X maddesi ve bir miktarda Y maddesi oluşmaktadır. Kapta artan madde olmadığına göre oluşan Y maddesinin kütlesi kaç gramdır?
A) 50 B) 60 C) 70 D)80 E)90
Çözüm;
mZ= mX + mY
85= 15 + mY
mY= 70 gram Cevap C dir.
7.
Z——-> X + Y reaksiyonuna göre 100 gram Z maddesinin yarısı ayrışarak 20 gram X maddesi ve bir miktarda Y maddesi oluşmaktadır. Buna göre oluşan Y maddesinin kütlesi kaç gramdır?
A) 30 B) 40 C) 50 D)60 E)70
Çözüm;
Soruda Z maddesinin yarısının ayrıştığı belirtilmiş. O halde 100 gr Z maddesinin 50 gramı ayrışmıştır. Başka bir ifadeyle 50 gram Z tepkimeye girmiştir.
mZ= mX + mY
50= 20 + mY
mY = 30 gram. Cevap A
Eğer soruda artan madde ile oluşan Y nin kütlesi toplamı nedir deseydi
Z nin yarısı reaksiyona girdiği için 50 gramı reaksiyona girmeden kalmıştır. 50 +30 = 80 gram olurdu.
8.
Z ——-> X + Y reaksiyonuna göre Z maddesinin yarısı ayrışarak 20 gram X maddesi ve bir miktarda 50 gram Y maddesi oluşmaktadır. Buna göre reaksiyon için alınan Z maddesinin kütlesi kaç gramdır?
A) 30 B) 60 C) 120 D)140 E)150
Çözüm;
Soruda Z maddesinin yarısının ayrıştığı belirtilmiş. O halde Z maddesinden başlangıçta a gram olsun. Bunun yarısı yani a/2 gram reaksiyona girmiştir.
mZ= mX + mY
a/2= 20 + 50
a=140 gram Z maddesi vardır. Cevap D
9.
2 gram A elementi ile 5 gram B elementi reaksiyona girerek AB bileşiği oluşmaktadır. 10 gram B elementi ile kaç gram A elementi reaksiyona girer?
A)5 B) 4 C)3 D)2 E)1
Çözüm;
Soruda verilen miktarların KAT ına bakılır. Butun rakamlar aynı KAT ile çarıpılıp sonuca ulaşılır.
A + B ———-> AB
2 5 7
? 10(5*2KAT)
2*2KAT 7*2KAT
4 gram A gereklidir. 14 gram AB oluşur
Cevap B dir.
Ve ya doğru orantı yoluyla bulunur. II. yol
2 gram A ile 5 gram B reaksiyona girerse
x gram A ile 10 gram B reaksiyona girer
___________________________
x= 4 gram A girer.
10.
2 gram A elementi ile 7 gram B elementi reaksiyona girerek A2B bileşiği oluşmaktadır. 10 gram A elementi ile kaç gram A2B bileşiği oluşur?
A)25 B)35 C) 45 D) 55 E) 65
Çözüm;
A + B ———-> A2B
2 7 9(Kütlenin korunumundan (2+7))
10(2*5KAT) ? ?
10(2*5KAT) 7*5KAT 9*5KAT
45 gram A2B bileşiği oluşur. Cevap C
II. yol
2 gram A ile 9 gram A2B oluşursa
10 gram A ile x
_______________
x=45 gram A2B bileşiği oluşur.
By kimyali • Kimya, Soru Bankası 0